Recent heb ik weer wat literatuur gelezen over de Tweede Wereldoorlog en deze keer vooral hoe kinderen deze periode meegemaakt, beleefd en overleefd hebben. Indrukwekkend! Zoals het verhaal van een meisje van 7 jaar uit Oost-Pruisen dat als weeskind achterblijft en dat vanaf die tijd acht jaar lang als een soort wolfskind rondzwerft, slaapt in holen en af en toe, als de winterse kou te bitter wordt, in huizen of schuren als mensen haar daar tenminste toelaten. Wat een tijd! Maar ook: wat een overlevingsdrang! Zouden kinderen uit deze tijd en onze cultuur iets dergelijks kunnen volbrengen? Eerlijk gezegd denk ik van niet. Natuurlijk gun ik dat ook niemand en juist wel een onbezorgde jeugd, maar we lijken met ons leefklimaat doorgeschoten te zijn naar de verkeerde kant. Enerzijds worden jongeren meer dan ooit geconfronteerd met de gebrokenheid van het bestaan, anderzijds hoeven veel kinderen niets meer; zij krijgen alles. Van beltegoed tot kleedgeld en het zijn er nog maar weinigen die leren om ergens echt voor te gaan of die weten wat verwachtingen zijn die je boven ontberingen uittillen.

Dromen

Daar komen gekke dingen van. Zoals het meisje van 12 jaar dat het volgende  twitterde toen onlangs een voetbalclubje kampioen werd en haar favoriete club niet: “Ik ben de nieuwe Hitler en ik maak iedereen die voor Ajax is dood.” Verbijsterend. Het kind weet niet waar zij het over heeft. We leven in een hysterische samenleving. De digitale verslaving creëert een schijnwereld die mensen vervreemdt van zichzelf en anderen. De nieuwe technologie moet een leegte opvullen maar haalt het emotionele leven naar beneden. Wat te denken van een 8-jarig jongetje dat tijdens een verjaardagsfeestje in een bowlingcentrum telkens nadat hij de bal heeft gegooid zijn mobieltje pakt om daar een spelletje op te doen in plaats van contact te maken met andere kinderen?

Ik ben ervan overtuigd dat in opvoeding en onderwijs opvoeders bewust een hevig verlangen naar God hebben aan te moedigen en op te wekken. Onze huidige lage staat is te wijten aan het ontbreken ervan. Het stijve en onbezielde karakter van ons (godsdienstige) leven is het resultaat van ons gebrek aan heilig verlangen. Ik begrijp steeds beter de noodzaak van Pinksteren en de prachtige woorden die ik daarover in Joël lees: “Ik zal Mijn Geest uitstorten op alle vlees: uw zonen en dochters zullen profeteren, uw ouderen zullen dromen dromen, uw jongemannen zullen visioenen zien.” Kom Heilige Geest! Want als dromen sterven, is het leven een vogel met gebroken vleugels.

E.J. van Dijk